De oorsprong van de kat.

Waarschijnlijk zijn katten gedomesticeerd gedurende het begin van het tijdperk van de landbouwers en de ontwikkeling van het boerenbedrijf. De Egyptenaren ontdekten de waarde van katten als verdelgers van ongedierte. Pogingen om te ontdekken wie het eerst een wilde kat uit de natuur in huis nam, lijken op pogingen te achterhalen wie de eerste boekenplank uitvond,of wie het eerst op het idee kwam een neusdoek te gebruiken om je neus te snuiten. Hoewel anderen hun misschien zijn voorgegaan – en het van circa 6000 jaar v. Chr. daterende kaakbeen van een kat op Cyprus werd gevonden – maakten de Egyptenaren de kat tot huisdier en verspreiden zij al of niet gewild het dier over de wereld. In 1888 legde een boer bij het ploegen van een akker nabij Beni Hasan, een plaats langs de Nijl halverwege tussen Giza en Thebe, het grootste grafveld van katten bloot dat ooit gevonden werd. In het totaal werden maar liefst 100.000 kattenmummies opgegraven. De mummies werden echter bijna allemaal vernietigd door de Engelsen, ze werden vermalen en als kunstmest voor 4 pond sterling per ton verkocht...

KATTEN, STRESS EN HUN ZIEKTEN

Katten hebben de naam van erg ongenaakbare dieren te zijn. Ze hebben dan ook vaak de uitstraling van boven de gebeurtenissen in hun omgeving te staan. Niets is echter minder waar: Doordat de kat zich bij voorkeur aan stresssituaties onttrekt lijkt hij/zij zich er niet veel van aan te trekken.

Van nature is de huiskat een alleen levend dier (solitair) in een goed omschreven territorium. Territoria van verschillende katten kunnen elkaar wel overlappen, maar persoonlijke confrontaties worden meestal vermeden, tenzij in de paringsperiode. Katten uit eenzelfde nest kunnen wel warme relaties blijven onderhouden, maar ook niet altijd.

Onder invloed van het domesticatieproces (= zich aanpassen tot huisdier) is de kat opgeschoven naar een "sociaal middenveld": Waar de wilde boskat een absolute eenzaat is kan de huiskat zich in kleinere groepen (max. 6 katten) goed overeind houden mits er voldoende eigen ruimte is.

In de periode tussen 2 en 9 weken na de geboorte zal de mate van omgang met soortgenoten en/of mensen bepalen in hoeverre een kat op latere leeftijd de omgang met andere katten en mensen prettig zal vinden. Dit heet socialisatie. Weinig contacten met de een of de ander zal leiden tot terughoudendheid of zelfs angst die op latere leeftijd praktisch niet meer te corrigeren valt.

Bij honden worden territoriumconflicten beslecht met eventueel een korte schermutseling. Daar wordt dan duidelijk bepaald wie de baas is en kunnen ze verder vredig naast elkaar leven, ook bij nieuwe confrontaties: De "baas" steekt zijn staart omhoog, de "mindere" houdt z'n staart omlaag en klaar is Kees.

Katten daarentegen kennen over het algemeen niet het vredige rangorde systeem: Iedere ontmoeting is weer een stressvolle aftasting van wie ook alweer de sterkste was. Urinesproeien is bij katten een veel gebruikte manier om ontmoetingen te vermijden. Urinesproeien is natuurlijk het bekendst van de volwassen kater die zijn gebied wil afbakenen. Castratie biedt dan meestal wel uitkomst bij sproeiproblemen.

In meer-kattenhuishoudens kan het ook gebeuren dat de katten -  man en vrouw, zelfs gesteriliseerd -  gaan urinesproeien in huis op zoek naar een klein stukje privacy voor zichzelf. Het huis wordt verdeeld in territoria. Ogenschijnlijk is er binnen de kattengroep niks aan de hand, maar dit sproeien wijst op een onderhuids conflict.

Ook in 1-kathuishoudens kan de kat plotseling gaan sproeien in huis: Dan is er meestal sprake van vreemde katten om het huis die het territorium onder druk zetten of een veranderde gezinssamenstelling (hond, baby).

De kattenbak kan ook het droeve centrum worden van een onzichtbare territoriumstrijd in huis. Als de kattenbak in het gebied van de sterkste kat staat, kan het gebeuren dat de onzekere/zwakkere kat niet meer op de bak durft. Ook bij 1-kathuishoudens kan uw kat om voor ons onduidelijke redenen de plaats van de bak niet erg prettig vinden om rustig te ontlasten. B.v. te druk door kinderen of een hond.

De kat kan dan de kattenbak gaan mijden en b.v. op onwenselijke plaatsen gaan ontlasten. Veel erger is het als de kat zijn plas of ontlasting op gaat zitten houden: Dit kan leiden tot ernstige darmverstopping en zelfs tot een kramp in de urineleiders waardoor de kat niet meer kan plassen en blaasovervulling ontstaat!

Bovengenoemde verschijnselen kunnen ook al optreden door de introductie van een nieuw huisdier, veranderingen in gezinssamenstelling, vakantie, pensionverblijf: Katten zijn erg gevoelige zielen.

*      Neem enkele weken (!) de tijd bij introductie van een nieuw huisdier om ze langzaam aan elkaars aanwezigheid te laten wennen. Een timide of bejaarde kat kan erg van slag raken door de goedbedoelde blijheid van een pup of kitten. Verder kan de eerste kat niet-katsociaal zijn

*      Plaats meerdere kattenbakken door het huis. Na een tijdje kunt u de bakken die weinig gebruikt worden weer weghalen. Zorg ervoor dat de kattenbakken schoon zijn.

*      Strategisch gebruik van het kattenferomoon FELIWAY®. Deze spray werkt rustgevend.

*      Kies voor een dierenpension waar katten individueel gehuisvest kunnen worden, liefst samen met de huisgenoten waar ze graag mee op trekken. Katten in groepen leidt tot stress en verhoogde kans op ziekteoverdracht.

*      Neem bij plas- of ontlastingsproblemen tijdig contact op met uw dierenarts!!!

*      Laat een kattengroep nooit groter worden dan 5 katten.

Een volgend stress-gerelateerd probleem wordt gevormd door bepaalde virusziekten. Katten kunnen jarenlang besmet zijn met dodelijke virusziekten zonder dat ze ziek worden. Hun afweersysteem houdt de virussen onder de duim met antistoffen en afweercellen.

Voorbeelden van deze ziekten zijn: FIP ("besmettelijke buikvliesontsteking"), FeLV (kattenleukose; besmettelijke kanker) en FIV ("katten-aids").

Deze ziekten kunnen door bovengenoemde stresssituaties, maar ook door b.v. het krijgen van een nest of na een narcose/operatie uit het niets opduiken: Door de stress wordt het afweersysteem verzwakt en raakt het evenwicht tussen kat en virus verstoord. Deze virussen kunnen specifieke ziekteverschijnselen geven, maar kunnen door de weerstandonderdrukking ook de genezing van andere ziekten tegenhouden. Bij slechte reactie op een behandeling altijd denken aan een mogelijke infectie met een van de genoemde virussen.

Een mogelijke oplossing voor dit probleem zit hem in het laten testen van uw kat op FIV en FeLV. Voor FIP is er helaas geen goede voorspellende test.

GELUKKIG KOMT DIT WEINIG VOOR!!!

Voor meer informatie kunt u altijd bij onze kattenspecialist terecht, katman.be.